Thời gian gần đây, tội phạm mua bán người không còn chỉ hoạt động thông qua các đường dây môi giới trực tiếp mà ngày càng lợi dụng không gian mạng để tiếp cận và lôi kéo nạn nhân. Facebook, Zalo, TikTok, Telegram và nhiều ứng dụng nhắn tin khác đang trở thành công cụ để các đối tượng làm quen, tạo dựng lòng tin rồi đưa ra những lời mời gọi hấp dẫn như việc làm lương cao, xuất khẩu lao động chi phí thấp, kết hôn với người nước ngoài, du lịch miễn phí hoặc đầu tư sinh lời.
Đáng chú ý, các đối tượng lợi dụng danh nghĩa tuyển dụng việc làm, cho vay tiền hoặc nhận nợ để tạo sự lệ thuộc về tài chính, sau đó ép buộc nạn nhân làm việc tại các cơ sở karaoke, massage hoặc các địa điểm kinh doanh có điều kiện nhằm bóc lột sức lao động và thu lợi bất chính. Một số đường dây còn núp bóng hoạt động môi giới mang thai hộ, hỗ trợ sinh sản, môi giới hôn nhân hoặc cho, nhận con nuôi để che giấu hành vi mua bán người.
Đây là loại tội phạm đặc biệt nguy hiểm, xâm phạm trực tiếp đến quyền con người, quyền tự do của công dân và đang có xu hướng ngày càng tinh vi khi tận dụng sự phát triển của mạng xã hội và công nghệ thông tin.
- Hành vi nào bị coi là mua bán người?
Theo Bộ luật Hình sự, người thực hiện hành vi tuyển mộ, vận chuyển, chứa chấp, chuyển giao hoặc tiếp nhận người nhằm mục đích bóc lột tình dục, cưỡng bức lao động, lấy bộ phận cơ thể, cưỡng ép thực hiện hành vi vi phạm pháp luật hoặc vì mục đích vô nhân đạo khác có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về Tội mua bán người hoặc Tội mua bán người dưới 16 tuổi.
Không chỉ người trực tiếp bán hoặc mua nạn nhân mà những người tham gia môi giới, tổ chức, dụ dỗ, vận chuyển, che giấu hoặc giúp sức cho hành vi mua bán người cũng có thể bị xử lý hình sự nếu đủ yếu tố cấu thành tội phạm.
2. Mức xử phạt đối với hành vi mua bán người
Pháp luật Việt Nam quy định chế tài rất nghiêm khắc đối với loại tội phạm này.
Đối với Tội mua bán người (Điều 150 Bộ luật Hình sự)
- Phạt tù từ 05 năm đến 10 năm đối với trường hợp phạm tội thông thường.
- Phạt tù từ 08 năm đến 15 năm nếu phạm tội có tổ chức; có tính chất chuyên nghiệp; đối với từ hai người trở lên; lợi dụng chức vụ, quyền hạn; đưa nạn nhân ra khỏi biên giới Việt Nam; phạm tội nhiều lần hoặc thuộc các trường hợp tăng nặng khác theo quy định.
- Phạt tù từ 12 năm đến 20 năm nếu làm nạn nhân chết, tự sát hoặc thuộc trường hợp đặc biệt nghiêm trọng.
Đối với Tội mua bán người dưới 16 tuổi (Điều 151 Bộ luật Hình sự)
- Phạt tù từ 07 năm đến 12 năm đối với trường hợp phạm tội thông thường.
- Phạt tù từ 12 năm đến 20 năm nếu phạm tội có tổ chức; đối với nhiều trẻ em; đưa nạn nhân ra nước ngoài hoặc thuộc các trường hợp tăng nặng khác theo quy định.
- Phạt tù từ 18 năm đến 20 năm hoặc tù chung thân nếu thuộc trường hợp đặc biệt nghiêm trọng như làm nạn nhân chết, lấy bộ phận cơ thể của nạn nhân hoặc gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.
Ngoài hình phạt tù, người phạm tội còn có thể bị:
- Phạt tiền từ 20 triệu đồng đến 100 triệu đồng;
- Cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định;
- Cấm cư trú;
- Tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản theo quy định của pháp luật.
3. Người dân cần làm gì để phòng tránh?
Để hạn chế nguy cơ trở thành nạn nhân của tội phạm mua bán người, mỗi cá nhân cần nâng cao cảnh giác và thực hiện một số biện pháp sau:
- Không tin vào những lời quảng cáo "việc nhẹ lương cao", xuất khẩu lao động dễ dàng hoặc không có hợp đồng lao động rõ ràng.
- Kiểm tra kỹ thông tin doanh nghiệp tuyển dụng, đơn vị môi giới và chương trình đưa người lao động đi làm việc ở nước ngoài trước khi đăng ký.
- Cảnh giác với các mối quan hệ quen biết qua mạng xã hội, đặc biệt khi được rủ đi làm, đi du lịch, kết hôn hoặc xuất cảnh.
- Không giao căn cước công dân, hộ chiếu hoặc các giấy tờ tùy thân quan trọng cho người khác nếu chưa xác minh rõ mục đích sử dụng.
- Chủ động thông báo cho người thân về lịch trình khi đi làm hoặc xuất cảnh và giữ liên lạc thường xuyên.
- Khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn liên quan đến hành vi mua bán người, cần nhanh chóng trình báo cơ quan công an để được hỗ trợ và xử lý kịp thời.
Thực tế cho thấy, nhiều vụ án mua bán người bắt nguồn từ sự cả tin trước những lời hứa hẹn về công việc, thu nhập hoặc cơ hội đổi đời. Vì vậy, việc chủ động xác minh thông tin và nâng cao nhận thức pháp luật là biện pháp quan trọng để bảo vệ bản thân và gia đình.
4. Luật sư hỗ trợ khi nghi ngờ là nạn nhân của hành vi mua bán người
Nếu bạn hoặc người thân nghi ngờ mình là nạn nhân của hành vi mua bán người; bị lừa tuyển dụng; bị giữ giấy tờ tùy thân; bị cưỡng ép lao động; bị đưa ra nước ngoài trái ý muốn hoặc cần tư vấn về thủ tục tố giác tội phạm, yêu cầu bồi thường thiệt hại và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình, hãy chủ động tìm đến sự hỗ trợ của luật sư ngay từ giai đoạn đầu.
Công ty Luật Sao Việt luôn sẵn sàng đồng hành cùng khách hàng trong việc:
- Tư vấn quy định pháp luật liên quan đến hành vi mua bán người;
- Hỗ trợ thu thập tài liệu, chứng cứ;
- Soạn thảo đơn tố giác tội phạm và các hồ sơ pháp lý cần thiết;
- Đại diện hoặc cùng khách hàng làm việc với cơ quan có thẩm quyền;
- Đề xuất phương án bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp phù hợp với từng vụ việc cụ thể.
Liên hệ ngay để được Luật sư, Chuyên viên pháp lý hỗ trợ kịp thời:
- CÔNG TY LUẬT TNHH SAO VIỆT -
"Sự bảo hộ hoàn hảo trong mọi quan hệ pháp luật"
Tổng đài tư vấn pháp luật: 1900 6243
Địa chỉ tư vấn trực tiếp: Số 525 đường Lạc Long Quân, P. Tây Hồ, TP. Hà Nội
Gửi thư tư vấn hoặc yêu cầu dịch vụ qua Email: congtyluatsaoviet@gmail.com
