Trong quá trình xây dựng nhà ở, đặc biệt tại các khu dân cư có mật độ xây dựng cao, việc đào móng, ép cọc, thi công tầng hầm hoặc sử dụng máy móc có công suất lớn có thể ảnh hưởng đến các công trình liền kề. Thực tế cho thấy, không ít trường hợp nhà bên cạnh xuất hiện các vết nứt trên tường, lún nền, bong tróc trần, cửa bị cong vênh, thậm chí ảnh hưởng đến kết cấu chịu lực, gây mất an toàn cho người sử dụng.
Khi xảy ra tình huống này, nhiều người băn khoăn liệu mình có được yêu cầu bồi thường hay không và cần thực hiện những bước nào để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
Hàng xóm xây nhà làm sụt lún nhà mình có được yêu cầu bồi thường không?
Câu trả lời là CÓ, nếu có căn cứ xác định việc thi công là nguyên nhân gây ra thiệt hại.
Chủ sở hữu, người chiếm hữu hoặc người được giao quản lý, sử dụng nhà cửa, công trình xây dựng có trách nhiệm bồi thường thiệt hại khi nhà cửa, công trình xây dựng gây thiệt hại cho người khác theo quy định của pháp luật. Trường hợp người thi công có lỗi làm phát sinh thiệt hại thì phải liên đới chịu trách nhiệm bồi thường. (Điều 605 Bộ luật Dân sự năm 2015)
Bên cạnh đó, Điều 584 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định người có hành vi xâm phạm tài sản của người khác gây thiệt hại thì phải bồi thường.
Ngoài ra, Luật Xây dựng quy định chủ đầu tư và nhà thầu thi công có trách nhiệm thực hiện các biện pháp bảo đảm an toàn đối với công trình, công trình lân cận và phải khắc phục, bồi thường nếu việc thi công gây thiệt hại.
Như vậy, nếu chứng minh được việc đào móng, ép cọc hoặc các hoạt động thi công khác là nguyên nhân dẫn đến việc nhà bị nứt, lún hoặc hư hỏng thì chủ sở hữu nhà bị thiệt hại có quyền yêu cầu bồi thường theo quy định của pháp luật.
Những dấu hiệu cho thấy công trình của bạn có thể bị ảnh hưởng
Trong thực tế, thiệt hại không chỉ là những vết nứt lớn mà còn có thể biểu hiện qua nhiều dấu hiệu khác nhau như:
- Tường xuất hiện các vết nứt ngang, dọc hoặc nứt chéo.
- Nền nhà bị lún, sụt hoặc nghiêng.
- Gạch lát nền bị nứt, đội lên hoặc bong khỏi nền.
- Trần nhà bong tróc, xuất hiện vết thấm hoặc rạn nứt.
- Cửa chính, cửa sổ bị lệch, khó đóng mở.
- Cột, dầm hoặc các bộ phận chịu lực có dấu hiệu biến dạng.
Nếu các dấu hiệu này xuất hiện trong thời gian công trình liền kề đang thi công thì cần nhanh chóng kiểm tra và ghi nhận hiện trạng.
Cần làm gì khi phát hiện nhà bị nứt?
1. Ghi nhận hiện trạng và thu thập chứng cứ
Đây là bước quan trọng nhất để bảo vệ quyền lợi của mình.
Người dân nên:
- Chụp ảnh, quay video toàn bộ khu vực bị hư hỏng.
- Ghi nhận thời gian phát hiện.
- Theo dõi sự thay đổi của các vết nứt theo từng ngày.
- Lưu lại hình ảnh hoặc video về quá trình thi công của công trình bên cạnh.
Nếu có điều kiện, nên mời đại diện UBND cấp xã, tổ trưởng tổ dân phố hoặc người làm chứng xác nhận hiện trạng. Đây sẽ là nguồn chứng cứ có giá trị nếu phát sinh tranh chấp.
2. Không tự ý sửa chữa ngay
Nhiều người vì lo ngại mất an toàn nên sửa chữa ngay các vị trí bị nứt. Tuy nhiên, việc này có thể làm mất dấu vết ban đầu, gây khó khăn cho quá trình giám định và xác định nguyên nhân thiệt hại.
Do đó, chỉ nên sửa chữa sau khi hiện trạng đã được ghi nhận đầy đủ hoặc sau khi các bên đã thống nhất phương án xử lý.
3. Thông báo và làm việc với chủ công trình
Ngay khi phát hiện thiệt hại, nên thông báo cho chủ đầu tư hoặc đơn vị thi công để cùng kiểm tra hiện trạng.
Nếu các bên thống nhất được nguyên nhân, nên lập biên bản ghi nhận hiện trạng, xác định mức độ thiệt hại và phương án bồi thường bằng văn bản để tránh tranh chấp về sau.
4. Đề nghị giám định khi có tranh chấp
Trong nhiều vụ việc, chủ công trình cho rằng các vết nứt đã tồn tại từ trước hoặc không phải do hoạt động thi công gây ra.
Khi đó, các bên có thể đề nghị tổ chức có chức năng kiểm định, giám định chất lượng công trình đánh giá nguyên nhân, mức độ thiệt hại và chi phí khắc phục.
Kết luận giám định thường là một trong những chứng cứ quan trọng khi giải quyết tranh chấp tại Tòa án.
Nếu hàng xóm không đồng ý bồi thường thì phải làm gì?
Nếu việc thương lượng không đạt kết quả, người bị thiệt hại có thể:
- Gửi văn bản yêu cầu bồi thường.
- Đề nghị UBND cấp xã tổ chức hòa giải.
- Phản ánh đến cơ quan quản lý trật tự xây dựng nếu phát hiện việc thi công có dấu hiệu vi phạm quy định về xây dựng.
- Khởi kiện tại Tòa án có thẩm quyền để yêu cầu bồi thường thiệt hại.
Khi khởi kiện, nên chuẩn bị đầy đủ:
- Hình ảnh, video hiện trạng.
- Biên bản làm việc giữa các bên.
- Kết luận giám định hoặc kiểm định (nếu có).
- Hóa đơn, chứng từ sửa chữa.
- Báo giá khắc phục thiệt hại.
- Các tài liệu chứng minh mối quan hệ giữa hoạt động thi công và thiệt hại.
Theo Điều 589 Bộ luật Dân sự năm 2015, người gây thiệt hại có thể phải bồi thường:
- Chi phí sửa chữa, khôi phục nhà ở.
- Chi phí giám định, kiểm định công trình.
- Chi phí thuê nhà ở tạm trong thời gian sửa chữa nếu nhà không bảo đảm điều kiện sử dụng.
- Giá trị tài sản trong nhà bị hư hỏng do việc thi công gây ra.
- Các chi phí hợp lý khác nhằm ngăn chặn, hạn chế và khắc phục thiệt hại.
Việc bồi thường sẽ căn cứ vào thiệt hại thực tế và các chứng cứ do các bên cung cấp.
Một số lưu ý quan trọng
Trong thực tế, không phải mọi trường hợp nhà bị nứt trong thời gian hàng xóm xây dựng đều đương nhiên được bồi thường. Người yêu cầu bồi thường cần chứng minh có thiệt hại thực tế và chứng minh được mối quan hệ nhân quả giữa hoạt động thi công với thiệt hại xảy ra.
Đối với các công trình có nguy cơ ảnh hưởng đến nhà liền kề, việc khảo sát và lập biên bản hiện trạng trước khi khởi công là biện pháp rất cần thiết. Biên bản này giúp xác định rõ hiện trạng ban đầu của công trình lân cận và là căn cứ quan trọng để giải quyết tranh chấp nếu phát sinh thiệt hại.
Ngoài trách nhiệm bồi thường, nếu chủ đầu tư hoặc nhà thầu thi công vi phạm các quy định về an toàn xây dựng, tùy tính chất và mức độ vi phạm, còn có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật.
Kết luận
Việc hàng xóm xây dựng làm nứt hoặc gây hư hỏng nhà ở không phải là rủi ro mà chủ sở hữu công trình liền kề buộc phải chấp nhận. Nếu có căn cứ chứng minh thiệt hại phát sinh từ hoạt động thi công, người bị thiệt hại có quyền yêu cầu bồi thường toàn bộ thiệt hại theo quy định của pháp luật.
Vì vậy, ngay khi phát hiện dấu hiệu hư hỏng, người dân cần nhanh chóng ghi nhận hiện trạng, thu thập chứng cứ, làm việc với chủ công trình và yêu cầu cơ quan có thẩm quyền hỗ trợ khi cần thiết để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
Liên hệ ngay để được Luật sư, Chuyên viên pháp lý hỗ trợ kịp thời:
- CÔNG TY LUẬT TNHH SAO VIỆT -
"Sự bảo hộ hoàn hảo trong mọi quan hệ pháp luật"
Tổng đài tư vấn pháp luật: 1900 6243
Địa chỉ tư vấn trực tiếp: Số 525 đường Lạc Long Quân, P. Tây Hồ, TP. Hà Nội
Gửi thư tư vấn hoặc yêu cầu dịch vụ qua Email: congtyluatsaoviet@gmail.com
